Communicatie-innovatie is de basis van een revolutie die al decennia aan de gang is. Achter de schermen zijn veranderingen al veel langer en permanent aan orde. Niet altijd zichtbaar voor het oog van het publiek maar wel voor de professionals die zorgen voor ontwikkeling en productie. Van boekdruk naar offset. Van foto naar film. Van film naar video. Van plaat naar CD. Van "vast" naar "mobiel".
Maar de komst van internet heeft er voor gezorgd dat nu ook de massa nieuwe en supereffectieve communicatiemiddelen zelf in handen heeft gekregen. Dat veroorzaakte een golf van innovatiekansen voor professionals omdat het bedenken en leveren van toepassingen ineens een onontdekt landschap aan mogelijkheden bleek te bieden. Snel internet beloofde veel op dit gebied dat ook waargemaakt werd. Daarbij blijkt dat de harde technische innovatie, alleen hand in hand kan optrekken met de, noem het maar zachtere innovatie van informatie en gedrag.
Innovatie wordt vaak gedreven door nieuwsgierigheid van ontwerpers, maar minstens zo vaak door die van hun klanten. Klanten zijn uit goed begrepen eigenbelang primair geïnteresseerd in het effect, het eindresultaat. Het gaat om het moment waarop geconcludeerd kan worden hoe effectief een boekje, een actie, een interview, een folder of een YouTube-filmpje was, dat ingezet werd voor een bepaald doel. Vanzelfsprekend kregen en passant ook de vorm, de schoonheid, de verassing, de overzichtelijkheid en het gebruiksgemak en imago een plaats, zoals die traditioneel de kwaliteit van design bepalen.
Maar voor de communicatierevolutie zijn alleen dié kwalificaties niet meer voldoende. Bij innovatie gaat het om het effect door de vraag te stellen: Kan ik het beoogde effect ook met andere middelen, op een andere manier bereiken? Met een andere techniek? Beter dan anders? Sneller dan anders? Met minder kosten dan anders? Anders dan anders?
In dat perspectief lijkt innovatie de tegenpool van vormgeving. Het gaat nu immers om het "ontvormen". Laat de traditionele vorm los, kijk naar het einddoel, gebruik nieuwe technieken en bedenk daarvoor nieuwe vormen.
Maar naar onze overtuiging zijn vormgeving, design en innovatie wel degelijk onlosmakelijk met elkaar verbonden ingrediënten voor ons designambacht. Met name in deze tijd waarbij er een enorme behoefe is bij klanten is om een concurrentie-, budget- of imagovoordeel te behalen door innovaties snel te adopteren en in te zetten. Internet draagt die verwachting wel uit.
Onze rol daarbij is dan niet alleen om het ontdekken, aanreiken en inzetten van die nieuwe technieken, maar ook om ze zo toegankelijk, acceptabel en gebruiksvriendelijk en mooi te maken als maar mogelijk is.
Gemeenschappen van goed geïnformeerde consumenten krijgen steeds meer invloed en vormen niet meer een passieve doelgroep. Innovatie verschuift daarom meer naar innovatie van ervaringsomgevingen, waarin consumenten(gemeenschappen) en (netwerken van) bedrijven samenwerken aan persoonlijkere ervaringen van individuele klanten. De rollen van bedrijven en consumenten komen als het ware steeds dichter bij elkaar te liggen.
Wikipedia belicht in dit citaat innovatie in het domein van productontwikkeling. Het valt op dat een vergelijkbare ontwikkeling op internet het label Web2.0 heeft gekregen. Innovatie van communicatie beperkt zich dus tot op een geïsoleerd speelterrein van nerds en early adopters, maar is een weerspiegeling van brede maatschappelijke veranderingen die overal hun toepassing en weerslag hebben.
Wat we zeker weten is dat in ons vakgebied de innovatiedrivers bij lange na niet uitgeput zijn en in de toekomst nog voor veel kleine en grote stappen zullen gaan zorgen. Daar willen we bij zijn, met stappen die we zelf en voor onze klanten willen gaan maken.
Buurtlink Wat kun je doen met een online buurtcommunity?
DAG Hoe werkt het web in een crossmediale nieuwsvoorziening?
DAG-mobiel Hoe kan je mobiel internet optimaal koppelen?
Wetenwaarjeaantoebent Reputatiemanagement van de Nationale Nederlanden door corporate blogging met klanten
AMC Morele Reflectie Kan je online educatie inzetten en benutten?
Min. BZK, Paspoorten Hoe vergroot en vereenvoudig je wereldwijde instructie?
Smart Investor Kan je de beurskoersen vóór zijn?
Nature and More MVO, Online, Wereldwijd: consumentencontact met kwekers
Mauritshuis Buzz-aktie voor een wereldwijd museumbezoekerspubliek
Blijf van m’n Lijf Moeilijke onderwerpen worden online bespreekbaar op school